Schildercursus: Schilder een gedicht

Bij de achtste schilderles kregen we een wat vrijere opdracht dan de vorige lessen. Bij de eerste zeven lessen was het telkens de bedoeling om iets te maken in de stijl van een bepaalde kunstenaar. Deze keer kregen we een gedicht van Lucebert aangereikt.

“Klee”

in het verheugde venster geuren de gekleurde vruchten van de dingen

in rust geuren de huid het hart geuren de ogen en mond

het hart kust zijn venster

de huid ontsluit zich

de ogen kijken naar buiten

waar de mond wuift naar boven

overal bloeien de mensen wuivende bloemen geurige huizen

zij evenaren de aarde

zij vliegen in ronde en gebogen vruchten door het hoge hoofd van de lucht

zuchten als de huiverende watervallen zij zingen

in spiegelgladde cirkels

zo ontwiklen zij de wereld:

de brandende draad van de geurende aarde loopt langs het gekleurde raam van de mensen

Hoewel we ook zelf een gedicht mochten uitzoeken, vond ik in dit gedicht voldoende aanknopingspunten om een eigen schilderij uit te kunnen creëren. In feite riep elke dichtregel zijn eigen beeld op.

Bloeiende mensen wuivendeIk dacht aan een vaas met ogen, monden en neuzen op steeltjes. En aan appels, bananen en mandarijnen met mensjes erin, vliegend boven de huizen. En aan een lavastroom.

Uiteindelijk koos ik voor de woorden: “bloeien de mensen wuivende”, waarvan ik “bloeiende mensen wuivende” maakte.

De titel van het gedicht, Klee, werd ons overigens pas na afloop van de les onthuld.

 

Doen is kunnen

“If you hear a voice within you say „you cannot paint“, then by all means paint and that voice will be silenced.”

Met deze quote van Vincent van Gogh leidde docente Heidi de biodanza-avond in. De workshop had als thema “creativiteit”.

Creativiteit, het vermogen om te creëren, zit in iedereen. Als een kind gezond ter wereld komt, beschikt het over een aangeboren dosis creativiteit. Dat is nodig om te kunnen overleven, te ontdekken en te leren. Maar het kan zijn dat het kind op een bepaald moment in zijn leven wordt geremd in zijn creativiteit. Misschien willen zijn ouders of leraren dat het zich aan hun regels houdt en netjes binnen de bestaande kaders blijft. Binnen de lijntjes kleuren. Netjes in de rij lopen. “Een stoel heeft vier poten.” “Doe nou maar gewoon, dan doe je al gek genoeg.”

Ik heb zelf meer dan genoeg van dit soort opmerkingen te verduren gekregen. Soms waren de opmerkingen terecht, bijvoorbeeld wanneer mijn eigen veiligheid in het geding was. Maar vaker was het de onzekerheid van mijn ouders, of een bepaald ideaalbeeld dat onderwijzers voor zichzelf hadden en waaraan vervolgens de hele wereld – en ik dus ook – moest voldoen.

Veel mensen zijn gedurende hun leven het contact met hun eigen creativiteit in meer of mindere mate kwijtgeraakt. De opmerkingen en correcties van de opvoeders hebben zich als overtuigingen in hun hoofd vastgezet, waardoor men ze nu voor waar aanneemt.

Het goede nieuws is: Het zijn maar overtuigingen! De creativiteit is er nog steeds!

Van alle manieren om de creativiteit opnieuw te laten stromen is biodanza er één.

Tijdens deze workshop werden we uitgedaagd om onze creativiteit in te zetten tijdens het dansen – individueel of in contact met elkaar. En als we soms niet wisten wat we moesten doen of hoe we moesten bewegen, dan konden we altijd gewoon maar beginnen en ons laten leiden door de muziek.

Muziek haalt je uit je hoofd en brengt je bij je gevoel. Hierdoor verdwijnen de belemmerende overtuigingen naar de achtergrond en komt de creativiteit vanzelf boven borrelen. En als je eenmaal in beweging bent, gaat elke volgende beweging bovendien steeds gemakkelijker.

Doen is kunnen. Het begint allemaal bij de eerste stap.

Innerlijke vrede

Deze week hebben we bij de tantratraining enkele mooie oefeningen gedaan. Ik wil er graag twee uitlichten die indruk op me hebben gemaakt en waaruit voor mij blijkt dat alles met elkaar verbonden is.

Bij de eerste van deze twee mochten we in tweetallen aan de slag. De opdracht luidde: Vraag de ander “Vertel me wat je verlangen is”. Luister daarbij aandachtig, maar reageer op geen enkele manier.

Ik maakte contact met een vrouw die ik graag wilde leren en vroeg haar: “Wil je me vertellen wat je verlangen is”. Ze begon te vertellen en ik luisterde en observeerde. Gaf non-verbale feedback door af en toe te knikken, vooral om haar aan te moedigen om door te praten. Want acht minuten over je verlangens praten zonder stil te vallen valt nog niet mee. Door naar haar te luisteren werd ik deelgenoot van haar leven. Uit haar verhaal leerde ik dat we sommige verlangens delen. Dat ze misschien wel universeel zijn.

Daarna was het mijn beurt. Ik vertelde haar mijn verlangens en was enkele keren verbaasd om mezelf dingen te horen zeggen die ik nooit eerder zo duidelijk als een verlangen had gezien. Om enkele voorbeelden te geven: Het verlangen om volledig vrij te zijn van de ballast van mijn vorige relatie, het verlangen hard te schreeuwen zonder pijn, het verlangen om piano te spelen zonder mijn vader te horen zeggen dat het toch niks wordt, het verlangen naar een lange warme zomer, het verlangen naar het volledig ervaren van liefde of “dicht bij God” te zijn…

Wat me opviel, was dat ik wel behoefte had aan feedback op wat ik vertelde. Ik kon zien en voelen dat deze vrouw aandachtig luisterde. Maar ik kon me ook situaties voorstellen dat ik niet tevreden of zelfs boos zou worden als er zo weinig werd gereageerd. Iets om verder te onderzoeken dus.

Hierna gingen we in een individuele geleide meditatie. Het eerste deel was activerend. We werden uitgenodigd om contact te maken tussen liefde en lust. Tussen hart en geslacht. Er ontstond een aangenaam, bijna extatisch gevoel. Het tweede deel van de meditatie was juist rustgevend en verstillend… En ineens was daar mooi visioen. Een gevoel van eenheid en heelheid. Een gevoel van absolute liefde! Een prachtig, vredig en ontroerend moment…

Schildercursus: Cy Twombly

Voor het vijfde deel van de schildercursus “Ontdek je eigen beeldtaal” kregen we vooraf de opdracht om de biografie en het werk van Cy Twombly te bekijken. Vooral het werk uit de allerlaatste jaren spreekt mij aan, omdat veel meer kleur en diepte bevat dan de eerste jaren. Toch kan ik ook de schoonheid van sommige eerdere werken wel waarderen, zoals “Untitled, 1968/1971″, Hero and Leander (To Christopher Marlowe) [Rome], 1985” en het vierluik “Quattro stagioni”. Ik ga daarbij af op de relatief kleine foto’s op de website en begrijp dat de schilderijen in werkelijkheid kolossale afmetingen hebben.

De meningen lopen uiteenDe schilderles zelf begon met uitleg van Mieke. Daarna mochten we in 5 of 6 steekwoorden per cursist onze mening geven over Cy Twombly en zijn schilderijen. Dit resulteerde in een bord vol post-its, met teksten als gekrabbel, kras, onbegrip, huh?, saai, vlekken, knoeien, maar ook woorden als wow!, mooi, groei en inspirerend.

 

Na de uitleg konden we zelf aan de slag. Mieke adviseerde ons om eerst op papier te oefenen met schrijven met  verf. Dit resulteerde in de volgende twee schilderijen:

Bloesem - Acryl op papier  Aorta - Acryl op papier

Tot slot mochten we deze les voor ’t eerst tijdens de cursus op canvas schilderen. De opdracht die we meekregen was “Geheime boodschap”. Ik heb eerst een achtergrond ingekleurd, ben er daarna horizontaal een keer overheen gegaan en tot slot nog een keer verticaal, met een plamuurmes.

Geheime boodschap - Acryl op canvas

Karin Winters noemt dit werk “Blauw”, vanwege de geheime boodschap. Wie ontdekt iets anders?

‘k Heb zelf genoten van het schilderproces en vond het erg leuk om in nagenoeg hetzelfde hoge tempo als de les hiervoor met “echte verf” te werken. Ik ging met een voldaan gevoel naar huis!

 

Werk van Cy Twombly is nog tot eind april te zien in BOZAR in Brussel.